Przeszłość, która uczy i przyszłość, która łączy. Wyjątkowy jubileusz polsko-niemieckiej wymiany w wąbrzeskim LO
Pamięć o trudnej historii oraz budowanie mostów ponad granicami – to główne cele trwającej już od 34 lat współpracy partnerskiej pomiędzy Liceum Ogólnokształcącym w Wąbrzeźnie a Albert-Schweitzer-Schule z niemieckiego Alsfeld. W ramach tegorocznego programu wąbrzeska szkoła gościła grupę 23 niemieckich uczniów wraz z dwoma opiekunami. Bogaty i poruszający program tegorocznego spotkania upłynął pod znakiem wspólnej refleksji nad tragicznymi wydarzeniami II Wojny Światowej oraz dialogu o tolerancji.
Ciepłe powitanie i trudne lekcje historii
Niemieccy goście przybyli do Wąbrzeźna w poniedziałkowy wieczór 25 maja. Na boisku szkolnym LO zostali serdecznie powitani i przydzieleni do rodzin goszczących. Oficjalna część programu rozpoczęła się we wtorek od spotkania z dyrektorem szkoły oraz prezentacji placówki.
Ten dzień zainicjował również cykl zajęć edukacyjnych poświęconych systemowi obozów koncentracyjnych i Holokaustowi. Młodzież wspólnie oglądała i omawiała filmy dokumentalne oraz oskarowe dzieło „Lista Schindlera”. Popołudniowy spacer po Wąbrzeźnie, połączony z oddaniem czci pomordowanym przez hitlerowców przy lokalnych tablicach pamiątkowych, pozwolił gościom poznać tragiczną historię regionu.
Kolejny dzień przyniósł wyjazd do pobliskich Łopatek, gdzie w miejscu pamięci w dawnej piaskowni uczniowie wzięli udział w lekcji o zbrodni hitlerowców na ludności powiatu wąbrzeskiego w 1939 roku. Chwilę oddechu po trudnych tematach przyniósł spacer nad jeziorem, wspinaczka na wieżę widokową oraz wizyta w Toruniu, połączona ze zwiedzaniem starówki i symbolicznym odwiedzeniem Parku Pamięci Ofiar Zbrodni Pomorskiej.
Śladami Schindlera i nazistowskich zbrodni w Auschwitz
W czwartek 28 maja uczestnicy wymiany udali się w podróż na południe Polski. Kluczowym punktem programu był Kraków oraz Miejsce Pamięci i Muzeum Auschwitz-Birkenau. W stolicy Małopolski młodzież odbyła m.in. spacer historyczny po terenie dawnego getta oraz żydowskiej dzielnicy Kazimierz. Odwiedziła także słynną Fabrykę „Emalia” Oskara Schindlera, biorąc udział w specjalnych warsztatach o Holokauście.
Najbardziej poruszającym i wymagającym momentem wymiany była sobota 30 maja. Uczniowie z Polski i Niemiec wzięli udział w specjalistycznym, sześciogodzinnym zwiedzaniu obozów Auschwitz I i Auschwitz II-Birkenau. Mieli okazję zobaczyć m.in. wystawy narodowe, tzw. Centralną Saunę oraz ruiny komór gazowych i krematoriów. Dzień ten zakończył się wspólną, wieczorną refleksją, która pozwoliła młodym ludziom podzielić się emocjami po tak trudnym doświadczeniu.
W drodze powrotnej do Wąbrzeźna, w niedzielę, grupa zatrzymała się jeszcze w Łodzi, aby zwiedzić stację Radegast – historyczne miejsce, z którego wywożono Żydów do obozów zagłady.
„Auschwitz nie spadło z nieba” – lekcja na przyszłość
Ostatni pełny dzień wymiany (1 czerwca) przeniósł akcent z historii na współczesność i przyszłość. Po udziale w porannych lekcjach w auli szkoły odbyło się wyjątkowe spotkanie. Młodzież wysłuchała słynnego przemówienia profesora Mariana Turskiego „Auschwitz nie spadło z nieba” opatrzonego niemieckimi napisami. Stało się ono punktem wyjścia do niezwykle ważnej dyskusji o tym, jak młode pokolenie może aktywnie przeciwdziałać ksenofobii, rasizmowi i wykluczeniu we współczesnym świecie.
34 lata współpracy to za mało. Chcemy więcej!
Popołudniowe spotkanie z Wicestarostą Gizelą Pijar oraz uroczysty obiad w restauracji Stary Młyn były doskonałą okazją do podsumowania minionego tygodnia. Podczas burzy mózgów uczniowie i opiekunowie z entuzjazmem planowali już przyszłoroczną rewizytę w Niemczech, co dowodzi, że trwająca od ponad trzech dekad nić przyjaźni między szkołami jest silniejsza niż kiedykolwiek.
We wtorek rano 2 czerwca, po fali wzruszających pożegnań na szkolnym boisku, grupa z Alsfeld wyruszyła w drogę powrotną do domu. Tegoroczna edycja wymiany po raz kolejny udowodniła, że wspólne poznawanie nawet najtrudniejszej prawdy historycznej jest najlepszym fundamentem pod budowanie bezpiecznej, tolerancyjnej i wspólnej europejskiej przyszłości.
Podziękowania dla PNWM i rodzin goszczących
Sukces tak wymagającego przedsięwzięcia nie byłby możliwy bez wsparcia wielu osób i instytucji. Organizatorzy oraz dyrekcja Liceum Ogólnokształcącego w Wąbrzeźnie składają serdeczne podziękowania Polsko-Niemieckiej Współpracy Młodzieży (PNWM) za wysokie finansowe wsparcie projektu w ramach programu „Zachować Pamięć”. To dzięki tym środkom możliwa była realizacja tak bogatego i wartościowego programu edukacyjno-historycznego.
Bardzo dziękujemy Starostwu Powiatowemu w Wąbrzeźnie za pomoc w zarządzaniu budżetem projektu i piękne upominki dla opiekunów z Niemiec.
Głębokie wyrazy wdzięczności kierujemy również do rodziców oraz uczniów przyjmujących młodzież z Niemiec w swoich domach. Wasza niezwykła gościnność, otwartość i zaangażowanie stworzyły niemieckim gościom bezpieczną, rodzinną atmosferę, stając się najpiękniejszym dowodem na to, że prawdziwe porozumienie międzynarodowe buduje się dzięki bezpośrednim spotkaniom przede wszystkim w ludzkich sercach.
